www.HartaSepencarian.com

http://www.hmetro.com.my/Current_News/myMetro/Thursday/Mutakhir/20081120172841/Article

Keluarga suami diwajibkan bayar nafkah bekas isteri

KUCHING: Akta Undang-undang Keluarga Islam (Wilayah Persekutuan) 1984 akan dipinda untuk membolehkan wanita yang diceraikan mendapat hak tuntutan nafkah wajib daripada keluarga terdekat bekas suami seperti bapa ataupun adik beradik suaminya.

Ketua Pengarah Jabatan Kehakiman Syariah Malaysia Datuk Ibrahim Lembut berkata undang-undang keluarga Islam sedia ada tidak menyatakan dengan jelas tanggungjawab seorang suami untuk memberi nafkah wajib kepada isteri ataupun anak selepas bercerai.

“Draf ini akan dikemukakan kepada Jabatan Peguam Negara terlebih dahulu sebelum dibawa ke Parlimen untuk diluluskan dan ia dijangka dibuat dalam tempoh masa terdekat,” katanya kepada pemberita selepas majlis JKSM bersama masyarakat peringkat negeri Sarawak di sini hari ini.

Ibrahim berkata jumlah kes membabitkan kegagalan suami membayar nafkah kepada bekas isteri dan anak memang besar, dan ia bukan sahaja berlaku kepada suami yang tidak mampu untuk memberi nafkah malah juga kepada golongan berada tetapi sengaja tidak mahu memberi nafkah kepada bekas isteri dan anak.

Beliau berkata sekiranya pindaan undang-undang tersebut diluluskan, ia akan diperluaskan ke negeri-negeri lain melalui pindaan di dewan undang negeri masing-masing. - Bernama

http://www.bharian.com.my/Current_News/BH/Thursday/Agama/20081120003953/Article/index_html

Hak Muslim: Kes tuduhan isteri curang mesti dibuktikan
Soalan:
SUAMI mendakwa saya curang terhadapnya walaupun berkali-kali saya menafikannya. Dia masih tidak mempercayai saya sehingga dia sanggup memfailkan permohonan nusyuz di Mahkamah Syariah dan tarikh sebutannya pada Disember ini. Perlukah saya hadir? Saya khuatir sekiranya saya dikenakan tindakan nusyuz oleh mahkamah. Bolehkah suami saya membuktikan permohonannya itu?

Isteri Risau,
Pulau Indah,
Pelabuhan Klang.

Jawapan:
JIKA tidak bersalah, usahlah puan risau. Yang benar tetap benar walau dipertikaikan tetapi yang salah tetap salah walaupun di selindung. Apabila sesuatu kes dibawa ke depan hakim, adalah menjadi tanggungjawab hakim untuk mendengar keterangan dan hujah kedua-dua belah pihak.

Sebagai orang yang didakwa, puan mempunyai hak untuk mengemukakan pembelaan dan menyatakan pendirian puan sama ada bersetuju atau tidak terhadap dakwaan suami. Puan hendaklah hadir pada tarikh sebutan ditetapkan.

Hakim akan bertanya kepada puan sama ada setuju atau tidak dengan tuntutan suami. Jika tidak bersetuju, hakim akan menangguhkan kes ke tarikh lain bagi membolehkan puan memfailkan pembelaan atau melantik peguam syarie bagi mewakili puan.

Seseorang itu asalnya tidak bersalah sehingga dibuktikan dia bersalah. Di dalam kes ini, suami mendakwa puan curang dan ingin mensabitkan nusyuz terhadap puan, jadi suami bertanggungjawab membuktikan dakwaan itu. Beban membuktikan dakwaan itu adalah di atas bahu suami puan, iaitu beban untuk membuktikan kes dan beban untuk mengemukakan keterangan.

Perkara ini dijelaskan melalui satu tuntutan harta dibawa ke hadapan Rasulullah SAW, seperti diriwayatkan Alaqamah bin Wa-il bin Hujr daripada bapanya yang berkata, seperti dimuatkan di dalam Sunan At-Turmuzi, jilid 3, Matbaah Al-Babil Halabi, cet. 1, 1937, halaman 625 seperti berikut:

“Seorang lelaki dari Hadramaut dan seorang lelaki dari Kindah datang menemui Rasulullah SAW, lalu lelaki Hadramaut berkata, ‘Wahai Rasul, sesungguhnya lelaki ini (lelaki dari Kindah ini) mengambil tanah kepunyaan saya,” Kemudian lelaki dari Kindah membalas dengan berkata, “Tanah itu adalah kepunyaan saya dan dia tidak berhak ke atas tanah itu.”

Baginda bertanya kepada lelaki Hadramaut, “Adakah kamu mempunyai bukti?” Lelaki Hadramaut menjawab, “Tidak.” Rasulullah SAW bersabda kepada lelaki Kindah, “Kamu mesti bersumpah.” Mendengar sabda Rasulullah SAW itu lantas lelaki Hadramaut berkata, “Wahai Rasulullah, sesungguhnya lelaki dari Kindah ini buruk perangainya; dia tidak bertanggungjawab atas perkara yang disumpahkannya dan dia juga tidak menjaga dirinya dari sesuatu perkara,” lalu Rasulullah SAW bersabda, “Kamu tiada pilihan lain melainkan melalui cara sedemikian.”

Mengenai beban membuktikan kes, Enakmen Keterangan Mahkamah Syariah (Selangor) 2003, Seksyen 73 memperuntukkan :

(1) Sesiapa yang berhasrat supaya mana-mana mahkamah memberikan penghakiman mengenai apa-apa hak atau tanggungan di sisi undang-undang yang bergantung kepada kewujudan fakta yang ditegaskan olehnya, mestilah membuktikan bahawa fakta itu wujud.

(2) Apabila seseorang terikat untuk membuktikan kewujudan fakta, maka dikatakan beban membuktikan terletak pada orang itu.

Di dalam seksyen di atas, beban membuktikan fakta atau kes terletak ke atas pihak yang inginkan mahkamah memberi penghakiman ke atas apa-apa hak atau liabiliti mengikut fakta yang ditegaskan olehnya. Enakmen Keterangan Mahkamah Syariah Selangor 2003, memberi pengertian ‘keterangan’ termasuk:

(a) bayyinah dan syahadah;

(b) segala pernyataan yang dibenarkan atau dikehendaki oleh mahkamah dibuat di hadapannya oleh saksi berhubung dengan perkara fakta yang disiasat; pernyataan sedemikian disebut keterangan lisan;

(c) segala dokumen yang dikemukakan bagi pemeriksaan mahkamah: dokumen sedemikian disebut keterangan dokumentar.

Takrifan `keterangan’ membezakan antara bayyinah dengan syahadah, dan ia tidaklah menolak jenis keterangan lain yang diterima Islam, seperti ikrar, yamin (sumpah), nukul ‘an yamin (enggan bersumpah selepas diminta bersumpah) dan lain-lain, kerana ia hanya menggunakan perkataan `termasuk’ yang memberi makna wujud banyak lagi jenis keterangan yang tidak disebut di dalam takrifan ini.

Peruntukan ini juga hanya menjelaskan dua cara memberikan keterangan iaitu keterangan lisan dan keterangan tulisan. Dengan menggunakan perkataan `termasuk’ ia tidak menolak cara ketiga yang diterima oleh Islam iaitu isyarat.

Suami puan perlu memberikan keterangan dan juga mengemukakan saksi yang boleh membantu beliau membuktikan keterangannya di mahkamah. Kenyataan saksi berdasarkan keterangan dengar cakap (syahadah at-tasammu’) tidak boleh diterima Mahkamah.

Seksyen 60 Enakmen Undang-Undang Keluarga Islam Selangor 2003 hanya menyebutkan tiga faktor yang menjadi efek nusyuz iaitu apabila isteri menjauhkan diri daripada suaminya; apabila isteri meninggalkan rumah (kelamin) tanpa persetujuan suami dan apabila isteri enggan berpindah bersama suami tanpa sebarang sebab yang sah mengikut hukum Syarak.

Tidak dinyatakan bahawa berlaku curang adalah sebahagian daripada perbuatan nusyuz menurut undang-undang. Maka adalah menjadi tanggungjawab suami membuktikan kepada mahkamah bahawa berlaku kecurangan dan kecurangan itu adalah sebahagian daripada perbuatan nusyuz menurut hukum Syarak.

Saya nasihatkan puan melantik peguam syarie untuk mewakili kes itu supaya kerisauan puan itu dapat dibendung.

http://www.utusan.com.my/utusan/info.asp?y=2008&dt=1119&pub=Utusan_Malaysia&sec=Rencana&pg=re_02.htm

Harmonikan syariah, sivil

Oleh KHAIRUL ANWAR RAHMAT

BAYANGKAN situasi ini. Peguam bernama Ali, Ah Chong dan Muthu berhujah di depan hakim Ahmad, Ah Seng dan Samy. Kesemua pengamal undangundang ini meneliti fakta kes dan merujuk kepada semua sumber perundangan seperti Perlembagaan Negara dan Kanun Keseksaan.

Undang-undang lazim (common law iaitu diwarisi daripada penjajah British) yang lainnya turut disemak dan diperdebatkan. Namun demikian, walau apapun rumusan yang dicapai, kesemua mereka bersepakat untuk memastikan hujah yang disampai dan didengar sentiasa selari dengan prinsip al-Quran dan Hadis.

Apakah senario di atas mungkin berlaku? Apakah sistem perundangan Malaysia yang diwarisi daripada British mampu diubah? Mahukah kita melihat negara ini mempunyai sistem undang-undang tersendiri yang bebas, merdeka dan berdaulat? Bolehkah mahkamah sivil dan mahkamah syariah bergabung?

Jawapannya sudah jelas di depan mata. Ia diungkapkan secara bijaksana oleh tidak lain dan tidak bukan, oleh bekas Ketua Hakim Negara, Tun Abdul Hamid Mohamad. Ketika membentangkan syarahannya di University Harvard baru-baru ini, beliau menyebut bahawa undang-undang lazim (common law) dan undang-undang syariah boleh diharmonikan melalui penggabungan kedua-dua mahkamah sivil dan syariah.

Namun beliau pantas memberikan syarat. Katanya, ia akan dicapai dengan syarat ia diamalkan di negara-negara yang majoriti rakyatnya beragama Islam (Malaysia melepasi syarat ini) dan melenyapkan sikap prejudis di kalangan pengamal undang-undang.

Hakikatnya, sistem kehakiman negara kita sudah lama dibelenggu dengan pelbagai dilema dan konflik. Percanggahan pendapat dan perbezaan pandangan di kalangan ahli akademik, pengamal undang-undang dan para hakim tidak dapat dielakkan kerana sistem perundangan kita yang bercelaru hasil warisan penjajah British.

Antara akta yang berasaskan undang-undang Inggeris ialah Akta Kontrak 1950, Kanun Keseksaan dan Kanun Acara Jenayah. Akta-akta ini adalah hasil pengkanunan prinsip Common Law Inggeris, iaitu segala kes yang diputuskan oleh mahkamah Inggeris akan dibawa masuk dalam sistem perundangan negara. Keadaan itu menguatkan lagi status undang-undang Inggeris berbanding undang-undang tempatan.

Apa yang merumitkan keadaan ialah apabila tercetusnya konflik untuk menentukan mahkamah mana yang akan membicarakan sesuatu kes apabila isu-isu yang dihujahkan terletak di bawah bidang kuasa kedua-dua mahkamah sivil dan syariah.

Pertikaian juga sering berlaku apabila sesuatu kes melibatkan bidang kuasa mahkamah syariah tetapi salah satu pihak yang membawa kes itu ke mahkamah bukanlah seorang yang beragama Islam. Oleh kerana Mahkamah Syariah tidak mempunyai bidang kuasa untuk membicarakan kes yang melibatkan orang bukan Islam, timbullah masalah - mahkamah mana yang akan mendengar kes itu?

Situasi ini pernah berlaku dan akan terus berlaku dalam kes-kes yang melibatkan suami tidak bertanggungjawab. Ada suami yang tergamak mengisytiharkan dirinya keluar Islam (murtad) kerana tahu kaedah untuk mengelakkan diri daripada tertakluk kepada undang-undang syariah.

Dengan demikian, si suami akan berhujah bahawa mahkamah syariah tidak layak memerintahkannya untuk membayar nafkah edah isteri yang dicerainya itu. Justeru, terlepaslah dia daripada segala kewajipan terhadap bekas isteri dan bayaran nafkah terhadap anak-anak. Ini kerana mahkamah syariah tidak lagi mempunyai bidang kuasa untuk membicarakannya yang kini sudah pun keluar dari agama Islam.

Adakah ini bentuk kehakiman yang ingin kita pertahankan? Adakah selepas negara ini merdeka berpuluh-puluh tahun lamanya, kita hanya mampu berpeluk tubuh dan membiarkan semua konflik ini berterusan tanpa penghujungnya? Adakah rakyat bebas memperolok-olok undang-undang disebabkan oleh kepincangan (loopholes) sistem perundangan kita?

Menyedari perkara ini, Abdul Hamid telah menyarankan sesuatu yang mampu merubah wajah sistem kehakiman negara. Harapan beliau begitu jelas sekali, iaitu mahu melihat konflik ini diselesaikan segera. Jalan penyelesaiannya ialah dengan menggabungkan kedua-dua sistem mahkamah sivil dan syariah.

Jika ini dapat direalisasikan, kita bakal melihat hakim yang sama boleh mendengar kedua-dua kes sivil dan syariah, manakala peguam bukan Islam mampu berhujah mengenai isu yang melibatkan syariah. Pada masa yang sama, para hakim dan peguam yang berlatarbelakang pengajian syariah mampu mentafsir undang-undang perlembagaan dengan tepat.

Inilah yang dikatakan pengharmonian undang-undang sivil dan syariah. Proses ini boleh menjadi kenyataan kerana amalan perundangan pada masa ini sudah pun menampakkan ciri-ciri sedemikian.

Contoh yang paling jelas ialah undang-undang berkaitan perbankan Islam. Ketika ini, ramai pakar dari kalangan bukan Islam yang sudah lama menceburkan diri dalam bidang sistem kewangan dan takaful Islam.

Hasilnya, banyak produk yang berlandaskan syariah Islam diperkenalkan seperti akaun simpanan, akaun semasa, kad kredit, takaful dan sukuk. Jika orang bukan Islam sudah mula menguasai cabang undang-undang syariah, petanda ke arah keharmonian undang-undang sivil sudah jelas menampakkan sinarnya.

Semua ini mestilah bermula dengan asas ilmu. Penggabungan sistem sivil dan syariah akan hanya menampakkan hasilnya jika semua pengamal undang-undang terus mempelajari, memahami dan ingin mengamalkan kedua-dua bidang-sivil dan syariah.

Universiti Islam Antarabangsa Malaysia (UIAM), misalnya, sudah lama merintis usaha ke arah pengharmonian undang-undang sivil dan syariah. Sukatan pelajaran bagi pelajar Kuliyyah Undang-Undang digubal dengan mantap untuk melengkapkan bakal hakim dan peguam yang terlatih dalam semua aspek perundangan.

Pendek kata, pelajar jurusan undang-undang perlu didedahkan dengan skop ilmu perundangan yang holistik dan universal. Prinsip keadilan sejagat menguasai segenap minda dan perlakuan. Perjuangan sebagai pegawai keadilan adalah yang lebih utama daripada menang bicara kes anak guam. Mencapai keadilan sebenar dapat diperolehi melalui usaha meletakkan hak kepada mereka yang berhak.

Bagi tujuan ini, mereka yang sudah lama berkecimpung dalam bidang undang-undang perlu bersikap terbuka dan berfikiran positif. Sudah tiba ketikanya, kita tidak lagi mengehadkan pengetahuan undang-undang kepada satu cabang sistem sahaja. Hakim mahkamah sivil mesti mendepani isu ini dengan berusaha memahami sistem perundangan syariah dengan lebih serius dan terperinci.

Peguam-peguam sivil yang bijaksana perlu terus menghormati undang-undang syariah. Manakala pengamal undang-undang syariah pula meneruskan usaha mendalami sistem perundangan sivil termasuk menyerapnya dalam amalan perundangan asalkan ia tidak bercanggah dengan al-Quran dan Sunnah. Apa yang lebih penting ialah maqasid (objektif) syariah dapat dicapai. Keharmonian undang-undang ialah matlamat kita.

Alangkah hebatnya jika semua peguam, mampu dan layak berhujah isu yang melibatkan undang-undang syariah dan sivil. Sudah tentulah tidak timbul lagi kes-kes tertunggak yang menimbun di mahkamah akibat pertikaian dan konflik yang mencengkam bidang kuasa siapa dan di mana.

Cadangan ini lahir daripada bekas penjawat tertinggi sistem kehakiman negara. Jika kita-penggubal dasar, ahli politik, pengamal undang-undang dan rakyat terbanyak tidak mahu mendengar saranan Ketua Hakim Negara, nasihat siapakah lagi yang harus kita dengar?